Vanaf zaterdag 9 september om 12.00 uur is Extinction Rebellion (XR) van plan om de A12, de belangrijkste weg tussen het ministerie van EZK en de Tweede Kamer, te blokkeren. Deze blokkade zal net zo lang doorgaan totdat de overheid met de eisen van XR akkoord gaat om alle subsidies aan de fossiele brandstof industrie stil te leggen. Op zaterdag worden er ruim 10.000 demonstranten verwacht bij deze permanente blokkade. Hiervan zijn de meeste bereid om te blijven zitten zolang dat nodig is. Weggehaald worden door de politie? Dan komen ze gewoon de volgende dag, en de dagen daarna, terug om 12.00 uur. 

Demonstranten bij een eerdere blokkade van de A12

Extinction Rebellion tegen fossiele subsidies 

XR is een radicale klimaatactivisten groep die de laatste tijd vaak in het nieuws komt door zijn acties. Het is een mondiale burgerbeweging die zich inzet om het leven op aarde te behouden. Het gebruikt directe geweldloze acties, zoals de blokkade van de A12, om regeringen ervan te overtuigen rechtvaardig te handelen op het gebied van de klimaat- en ecologische noodsituatie. XR brengt gewone mensen samen die zich samen willen inzetten voor de toekomst van onze planeet. Deze groep is flink gegroeid sinds zijn oprichting in 2018. Zo ook in Nederland waar steeds meer lokale XR groepen opduiken. 

Fossiele subsidies: mondiaal probleem

Niet alleen de Nederlandse overheid, maar overheden over de hele wereld steunen nog té veel de fossiele industrie. In een recent onderzoek van het IMF wordt ruim, zo’n 7 biljoen dollar per jaar aan fossiele subsidies verstrekt. Dit is ongeveer 7,1% van het mondiaal Bruto Binnenlands Product. Dit bijvoorbeeld in vergelijking met educatie, die zo’n 4,3% krijgt. Stoppen hiermee is noodzakelijk. Niet alleen gaat de aarde er niet op vooruit, ook kan veel van dit geld dus gebruikt worden voor andere sectoren die wel willen en kunnen bijdragen aan het verbeteren van het klimaat en de natuur. 

Deze oproep met het acuut stoppen van deze subsidies komt ook niet alleen maar uit de publieke hoeken. Steeds meer industrieën worden zich er ook bewust van. Zo heeft Unilever begin mei feedback gegeven op de klimaatdoelstellingen voor 2040, waarin zij support gaven voor een ‘phase-out’ van fossiele subsidies. Hier moet echter bij vermeld worden dat er ook nog veel kanttekeningen van critici bij het opereren van unilever staan. 

Recht op demonstratie 

Eerder dit jaar werden 8 demonstranten van XR opgepakt op een eerder vreedzame blokkade van de A12 onder het motto van het zorgen voor ‘opruiing’. 7 demonstranten kregen een taakstraf opgelegd tussen de 30-36 uur. Echter gaan zij nu in hoger beroep.

Volgens hun advocaat, Willem Jebbink, valt een wegblokkade onder de demonstratievrijheid volgens internationale rechtspraak. In Nederland is het zelfs zo dat een demonstratie alleen door een burgemeester beperkt kan worden. Echter, heeft de rechtbank tijdens deze laatste rechtspraak ook goedkeuring gegeven aan de officier van justitie om strafrechtelijk in te grijpen. Dat is democratisch nooit zo afgesproken. Daarom wordt verwacht dat de zaak in hoger beroep geen stand houdt. 

Fossiele subsidies op de achtergrond van klimaatrampen

2023 telt een record aan klimaatrampen, vooral afgelopen zomer heeft de hele wereld in rep en roer gehouden. Wereldwijd was de maand juli als heetste maand ooit gemeten. Er gaat ondertussen geen week meer voorbij zonder nieuws over de volgende hittegolf, overstroming of bosbranden. En wetenschappers geven aan dat dit het nieuwe ‘normaal’ gaat worden als er niet snel iets verandert. Zodra het keerpunt wordt bereikt, kunnen we deze effecten niet meer terugdraaien. 

Een direct einde aan fossiele subsidies lijkt een logische eerste stap. Zodra de fossiele brandstof consumptie wordt teruggedrongen zal ook de CO2-uitstoot een stuk lager zijn. Dit op zijn beurt heeft weer gevolgen voor het broeikaseffect, dat op dit moment dus een grote boosdoener is van deze extreme hittes. Daarom moeten regeringen nu ingrijpen met drastisch klimaatbeleid, zo ook Nederland.